İftira Suçu Nedir? Birine İşlemediği Suçu Atmanın Cezası

İftira suçu, bir kişinin işlemediğini bildiği halde hakkında soruşturma veya yaptırım uygulanmasını sağlamak amacıyla hukuka aykırı bir fiilin başka bir kişiye isnat edilmesi halinde gündeme gelebilir. İftira bakımından yalnızca gerçeğe aykırı bir söz söylenmesi yeterli değildir. Kişinin isnadın gerçek olmadığını bilmesi ve hakkında isnatta bulunduğu kişinin soruşturma, kovuşturma veya idari yaptırımla karşılaşmasını sağlamaya yönelik hareket etmesi önemlidir.

Bir kişi hakkında Cumhuriyet savcılığına, kolluğa veya başka bir yetkili makama gerçeğe aykırı suç isnadında bulunulması iftira suçuna neden olabilir. Örneğin işlemediğini bildiği halde bir kişiyi hırsızlık, dolandırıcılık, tehdit veya başka bir suçla itham ederek şikâyette bulunmak somut olayın özelliklerine göre iftira kapsamında değerlendirilebilir. Ancak yapılan şikâyetin daha sonra ispatlanamaması tek başına şikâyetçinin iftira suçunu işlediği anlamına gelmez.

Şikâyet hakkının kullanılması ile iftira birbirinden ayrılmalıdır. Bir kişinin gerçekten suç işlendiğini düşünerek yetkili makamlara başvurması ve yapılan soruşturma sonucunda yeterli delil bulunamaması halinde, sırf soruşturmanın sonuçsuz kalması nedeniyle otomatik olarak iftira suçu oluşmaz. İftira bakımından kişinin isnadın gerçek olmadığını bildiği halde hareket edip etmediği ve kastı özellikle araştırılmalıdır.

İftira yalnızca doğrudan sözlü veya yazılı suçlama şeklinde gerçekleşmeyebilir. Bir kişinin işlemediği bir suçla ilişkilendirilmesini sağlamak amacıyla delil veya emare oluşturulması da daha ağır hukuki sonuçlara neden olabilir. Örneğin suçla bağlantısı bulunmayan bir kişiyi şüpheli hale getirmek amacıyla sahte delil oluşturulması veya mevcut deliller üzerinde değişiklik yapılması, eylemin niteliğine göre ayrıca değerlendirilmelidir.

Sosyal medya üzerinden bir kişiye suç isnat edilmesi halinde de kullanılan ifadelerin niteliği önemlidir. Her ağır eleştiri veya gerçeğe aykırı açıklama iftira suçunu oluşturmaz. İsnadın kişinin işlemediği bilinen hukuka aykırı bir fiile ilişkin olması ve kanunda aranan diğer şartların bulunması gerekir. Paylaşımın içeriğine göre hakaret, kişilik haklarının ihlali veya başka hukuki sorumlulukların gündeme gelmesi de mümkündür.

İftira suçunda, hakkında isnatta bulunulan kişinin soruşturma veya kovuşturmaya uğraması ve isnat nedeniyle başka tedbirlerle karşılaşması olayın hukuki sonuçlarını etkileyebilir. Gerçeğe aykırı isnadın kişinin gözaltına alınması, tutuklanması veya başka bir yaptırımla karşılaşması sonucunu doğurması halinde kanunda öngörülen daha ağır sonuçların uygulanıp uygulanmayacağı ayrıca değerlendirilmelidir.

Asılsız bir şikâyette bulunduktan sonra şikâyetin geri çekilmesi de iftira suçunun hiç oluşmadığı anlamına gelmeyebilir. Şikâyetin hangi aşamada geri alındığı, gerçeğin ortaya çıkmasına ne şekilde katkıda bulunulduğu ve kanunda etkin pişmanlık bakımından aranan şartların gerçekleşip gerçekleşmediği ayrıca değerlendirilmelidir. Bu nedenle “şikâyetimi geri çektim, artık sorumluluğum kalmaz” şeklinde genel bir sonuca varılması doğru değildir.

İftira iddialarında şikâyet dilekçeleri, ifade tutanakları, mesajlaşmalar, kamera görüntüleri, tanık anlatımları ve isnadın gerçek olmadığının bilindiğini gösterebilecek diğer deliller önem taşıyabilir. İftira suçlamasıyla karşılaşan kişi bakımından ise yaptığı başvurunun dayandığı olaylar, elindeki bilgiler ve şikâyette bulunurken gerçekten suç işlendiğine inanıp inanmadığı birlikte değerlendirilmelidir.